Politici in Nederland en de Europese Unie nemen te vaak beslissingen die belangen van ontwikkelingslanden schaden. Dat moet veranderen. Fair Politics wil dat landen niet worden belemmerd, maar de ruimte krijgen om zich te ontwikkelen.

Algemeen: Beleidscoherentie voor ontwikkeling

Twitter

Begrotingsbehandeling 2016: effectiviteit en noodhulp

Vol verwachting volgde Fair Politics de begrotingsbehandeling van de commissie ‘Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking’ die plaatsvond in de avonden van 9 en 10 november. Conclusie? De inbreng van de politieke partijen in het eerste termijn zijn gekoppeld aan interessante moties tijdens het tweede termijn en er was specifieke aandacht voor de VN Werelddoelen, kinderarbeid en de lager uitvallende kosten voor de opvang van eerstejaars asielzoekers. Bijzonder is de aangenomen motie om het Nederlandse ontwikkelingsbudget voor de komende jaren weer te laten groeien naar 0.7% van het BNP.

Ontwikkelingssamenwerking is meer dan noodhulp alleen

Er leek een tweedeling te zijn in de Kamer die al duidelijk werd tijdens het eerste termijn: zij die vinden dat ontwikkelingssamenwerking slechts moet bestaan uit het bieden van noodhulp en verder gefocust moet worden op internationale handel, en zij die vinden dat ontwikkelingssamenwerking meer is dan noodhulp alleen en dat Nederland moet inzetten op een zo compleet mogelijke uitvoering van het ontwikkelingsbeleid. Zo opende Stientje van Veldhoven (D66) haar betoog met een pleidooi voor het beter inzichtelijk maken van de onderdelen van de begroting die bijdragen aan het behalen van de VN Werelddoelen en lieten Roelof van Laar (PvdA) en Joël Voordewind (CU) weten dat het BH-OS budget weer zou moeten voldoen aan de OESO-norm,                                                                             waarbij Nederland 0.7 procent van het bruto nationaal inkomen (BNI) besteed aan ontwikkelingshulp.

Positief verrast was Fair Politics toen Voordewind (CU) zei dat hij wettelijk verplichte transparantie van bedrijven en verplichte due diligence wil inzetten als stok achter de deur voor het bevorderen van maatschappelijk verantwoord ondernemen. Ook Marianne Thieme (PvdD) was op dreef en bevroeg minister Ploumen over de wenselijkheid van Afrika als grondstoffensupermarkt en waarom het huidige Nederlandse handelsbeleid wordt doorgevoerd als ontwikkelingslanden er alleen maar slechter van worden. Van Laar (PvdA) benadrukte nogmaals dat als Nederland de VN werelddoelen wil bereiken, er grote behoefte is aan beleidscoherentie voor ontwikkeling en duurzame, eerlijke handelsverdragen.

Vernieuwingen door samenwerking Hulp en Handel

Tijdens het tweede termijn reageerde minister Ploumen op de inbreng van de verschillende fracties. Zo liet zij weten dat er nieuwe convenanten aankomen in sectoren als goud, verzekeringen en land - en tuinbouw en dat de ‘Handelakkoorden Nieuwe Stijl’ zullen zorgen voor meer coherentie binnen de portefeuille Hulp en Handel en dat deze beogen te gaan bijdragen aan het behalen van VN Werelddoelen. De Minister gaf specifiek aandacht aan het zichtbaarder maken van de Nederlandse inzet om kinderarbeid tegen te gaan en de positie van vrouwen en meisjes te verbeteren. Verder kon de Minister  toezeggen dat de ‘meevaller’ naar aanleiding van het lager uitvallende aantal inkomende asielzoekers in 2016, binnen de  binnen de begroting van BuHa/OS besteed zal worden. De Kamer drong vervolgens veelvuldig aan om met een substantieel deel van deze meevaller het Dutch Relief Alliance, het noodhulpfonds, aan te vullen. Dit fonds is bijna leeg, en de noodzaak tot opvang in de regio is nog lang niet voorbij. De Minister wilde echter geen toezeggingen doen, en riep de Kamer op te wachten tot de Najaarsnota, welke wordt verwacht rond 27 november.

Ingediende moties zijn goed nieuws

Aan het eind van het tweede termijn  lagen er 14 moties op tafel, waarvan Fair Politics er vier wil uitlichten. Als eerste diende Eric Smaling (SP) een motie in om inzicht te krijgen in het verlies van ontwikkelingslanden door belastingontwijking. Deze motie is aangehouden en de Minister heeft een brief toegezegd die antwoord zal geven op de vragen van Smaling. Daarnaast had Van Laar een motie over het inzetten van 2 miljoen euro voor het bestrijden van kinderarbeid, welke na stemming is aangenomen. Ook diende Van Veldhoven (D66) een motie in om online inzichtelijk te maken welke inspanningen de overheid en bedrijven leveren om de VN werelddoelen te behalen. De Minister gaf aan dit in den beginnen wel te willen uitvoeren voor de commissie ‘Buitenlandse Handel en Ontwikkeling’, maar omdat zij geen verantwoordelijkheid wil dragen voor andere departementen,  is de motie aangehouden om de formulering aan te passen. Na aanpassing hiervan is de motie door de Kamer aangenomen. Ten slotte trachtte Rik Grashoff (GroenLinks) met een motie het Nederlandse ontwikkelingsbudget voor de komende jaren weer te laten groeien naar 0.7% van het BNP. Deze motie is door de Kamer aangenomen.

En Fair Politics…

Na het lezen van de BH-OS begroting van 2017 was Fair Politics zeer beduusd over de toekomst van het Nederlandse ontwikkelingsbeleid. Helaas is dat gevoel na deze begrotingsbehandeling niet echt veranderd. Desalniettemin is Fair Politics blij met de aandacht voor de implementatie van de VN werelddoelen, de inzet voor het bestrijden van kinderarbeid en met de fracties die het ontwikkelingsbudget weer terug willen brengen naar de magische 0.7% norm. De aangenomen moties zullen hopelijk voor meer inzet zorgen om het ontwikkelingsbeleid zowel voor Nederland als voor ontwikkelingslanden fair te houden.

Voor hun aangenomen motie, het voor stemmen en input tijdens het debat krijgen Roelof van Laar (PvdA) en Joël Voordewind (CU) beiden 6 punten. Stientje van Veldhoven krijgt voor de aangehouden motie, het voor stemmen en haar input tijdens het debat in totaal 5 punten. Marianne Thieme (PvdD) krijgt voor haar aangehouden motie en het voor stemmen 4 punten. Daarnaast krijgt zij 3 extra punten voor haar betoog tijdens het eerste termijn, haar doortastende vragen aan overige Kamerleden én haar verder input tijdens het debat. Rik Grashoff (GroenLinks) verdient voor zijn aangenomen motie, het voor stemmen en zijn input tijdens het debat in totaal 6 punten. Eric Smaling (SP) krijgt voor zijn aangehouden motie en het voorstemmen op de andere moties 4 punten. Ten slotte krijgen de SGP, GrKÖ en Klein 2 punten voor het voor stemmen op de aangenomen moties en krijgen de VVD en 50Plus beiden 1 punt voor het voor stemmen. 


Dit artikel is gepubliceerd op 16 november 2016 (aangepast 21 november 2016). Foto: wikipedia.nl, 2015