Politici in Nederland en de Europese Unie nemen te vaak beslissingen die belangen van ontwikkelingslanden schaden. Dat moet veranderen. Fair Politics wil dat landen niet worden belemmerd, maar de ruimte krijgen om zich te ontwikkelen.

Fair Taxes: een einde aan belastingontwijking

Beleidsaanbevelingen

  • De Nederlandse regering moet zoals de motie-Vendrik voorschrijft het Nederlandse belastingbeleid doorlichten op,  belastingontwijking en ontduiking door multinationale ondernemingen in Nederland en de gevolgen ervan voor ontwikkelingslanden. Er is momenteel nog teveel onduidelijkheid omtrent de cijfers om echt een goed beeld te krijgen.
  • Door het gebrek aan transparantie en informatie is het onmogelijk om te controleren hoe bedrijven hun geldstromen beheren, waardoor praktijken als transfer pricing moeilijk te bestrijden zijn. De Minister van Financiën moet zich daarom bij de EU en de International Accounting Standards Board inzetten voor de invoer van country-by-country reporting.
  • De Minister van Financiën moet aandringen bij de OESO dat deze de modelconventie voor TIEAs herziet. Nederland moet ook blijven aandringen op controle op uitvoering van de TIEAs in ontwikkelingslanden en landen hierin technisch ondersteunen, samen met het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Een multilaterale aanpak in plaats van het huidige bilaterale uitgangspunt zou er daarnaast voor zorgen dat ontwikkelingslanden ook zwaardere verdragen kunnen ondertekenen.
  • Nederland moet haar verdragsbeleid ten aanzien van ontwikkelingslanden tegen het licht houden. In de toekomst moet Nederland alleen verdragen afsluiten als er sprake is van substantiële economische belangen voor beide partijen.

Vragen SP over ontwikkelingslanden in de strijd tegen belastingontwijking

Op 7 december 2016 ontving de staatssecretaris van Financien, Eric Wiebes (VVD), schriftelijke vragen over de internationale aanpak van belastingontwijking door multinationals. De SP vroeg in het bijzonder naar de rol en vertegenwoordiging van ontwikkelingslanden in het realiseren van een nieuw instrument tegen belastingontwijking.

Aanpassen van bestaande belastingverdragen

In 2015 kwamen de OESO-landen bijeen om nieuwe stappen te zetten in de strijd tegen  belastingontwijking door voornamelijk multinationals. Er werd een begin gemaakt met het ontwikkelen van een nieuw instrument, het multilateraal instrument (MI) waarmee alle bestaande belastingverdragen kunnen worden aangepast om belastingontwijking in de toekomst te voorkomen. Na lang onderhandelen, lijkt het MI daadwerkelijk vorm te krijgen.

Stem van ontwikkelingslanden

Het belang van het MI voor ontwikkelingslanden ontging het Nederlandse parlement niet. Verschillende partijen stelde schriftelijke vragen na aanleiding van de brief die staatsecretaris Wiebes (VVD) stuurde over  de afgeronde onderhandelingen over het MI en de Nederlandse positie hierin . Leden van de SP-fractie vroegen Wiebes in hoeverre ontwikkelingslanden vertegenwoordigd waren  in de onderhandelingen over het MI en of hun stem gelijk was aan die van de rijke (OESO) landen.

Daarnaast vroeg de SP naar de voorkeur van ontwikkelingslanden voor antimisbruikmaatregelen en of deze voorkeuren verschillen van de OESO-landen. Antimisbruikmaatregelen kunnen voorkomen dat multinationals misbruik kunnen maken van de nieuwe belastingverdragen en alsnog belasting kunnen ontwijken.

De strijd tegen belastingontwijking door multinationals is een belangrijke strijd voor ontwikkelingslanden. Ontwikkelingslanden lopen belangrijke belastinginkomsten mis. Daarom is het essentieel dat ook de belangen van ontwikkelingslanden worden meegenomen in de internationale strijd tegen belastingontwijking. De SP ontvangt één punt voor hun vragen over de invloed van ontwikkelingslanden tijdens de onderhandelingen over het Multilateraal Instrument .

 Dit artikel is gepubliceerd op: 3 februari 2017. Foto: Flickr, Chris Tolworthy, 2008